عدس سبز - Green Lentil
عدس سبز نوعی عدس با دانههای نسبتاً درشت و به رنگ سبز است که به دلیل طعم متمایز و بافت نسبتاً سفتاش، در میان انواع عدس محبوبیت خاصی دارد. این عدس در واقع همان عدس سبز تازه و پوستنشده است که هستهای زرد رنگ دارد و با گذشت زمان به عدس قهوهای تبدیل میشود. خاستگاه اصلی آن به شبهقاره هند و خاورمیانه بازمیگردد و امروزه در بسیاری از نقاط جهان از جمله جنوب آسیا، منطقه مدیترانه و غرب آسیا کشت میشود.
عدس سبز به عنوان غنیترین نوع عدس از نظر ترکیبات فنلی (مانند کاتچین و کوئرستین) شناخته میشود که خاصیت آنتیاکسیدانی بالایی به آن میبخشد. این ویژگی، همراه با فیبر بالا و پروتئین گیاهی قابلتوجه، آن را به یک ماده غذایی بسیار ارزشمند برای سلامت عمومی تبدیل کرده است. برخلاف عدس قرمز که پوستکنده است و سریع پخته و له میشود، عدس سبز پوست خود را حفظ کرده و پس از پخت، شکل دانههای آن تا حد زیادی باقی میماند. به همین دلیل، گزینهای عالی برای استفاده در سالادها و غذاهای جانبی است که نیاز به حفظ بافت دارند.
عدس سبز منبعی غنی از پروتئین (حدود ۲۵ درصد)، فیبر (حدود ۳۰ درصد) و کربوهیدراتهای پیچیده (حدود ۶۰ درصد) بوده و در عین حال چربی بسیار ناچیزی (حدود ۲ درصد) دارد. این ترکیب منحصربهفرد، آن را به یک غذای سیرکننده و مفید برای کنترل وزن و سلامت متابولیک تبدیل کرده است.
بر اساس دادههای USDA و منابع معتبر
درشتمغذیها:
انرژی – ~۱۱۶ کیلوکالری
کربوهیدرات – ~۲۰ گرم
پروتئین – ~۹ گرم
چربی – ~۰.۴ گرم
فیبر (کل) – ~۸ گرم
فواید سلامتی
- 1 تنظیم قند خون و کنترل دیابت
- 2 کاهش کلسترول بد و سلامت قلب
- 3 کمک به کاهش وزن و افزایش سیری
- 4 پیشگیری و درمان کمخونی
- 5 بهبود عملکرد گوارش و رفع یبوست
- 6 تقویت سیستم ایمنی (آنتیاکسیدانهای قوی)
- 7 سلامت استخوانها (کلسیم، منیزیم، فسفر، ویتامین K)
- 8 خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی
رویشگاهها
نحوه مصرف
آب پز
جوانهزده
خورشتی
سالاد
سوپ
درمان بیماریها
دیابت نوع ۲
معرفی بیماری دیابت نوع ۲ یک اختلال مزمن متابولیک است که با افزایش سطح قند خون (ه...
چاقی
معرفی بیماری چاقی یک بیماری پیچیده و مزمن با تعریف بالینی شاخص توده بدنی (BMI) ...
چربی خون بالا (هیپرلیپیدمی)
معرفی بیماری هیپرلیپیدمی به افزایش سطح چربیهای خون (شامل کلسترول تام، کلسترول ...
یبوست مزمن
معرفی بیماری یبوست مزمن یکی از شایعترین اختلالات گوارشی است که با دفع دشوار و ...
کبد چرب غیرالکلی (NAFLD)
معرفی بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) شایعترین بیماری مزمن کبدی در جهان است که...
پوکی استخوان (استئوپروز)
معرفی بیماری پوکی استخوان یک بیماری اسکلتی است که در آن تراکم و کیفیت استخوانه...
کمخونی فقر آهن
معرفی بیماری کمخونی فقر آهن شایعترین نوع کمخونی در جهان است که در آن بدن به...
موارد منع مصرف
- افراد با سندرم روده تحریکپذیر (IBS) – ممکن است باعث نفخ و گاز شود؛ مصرف متعادل توصیه میشود
- مبتلایان به نقرس – به دلیل وجود پورین، باید متعادل مصرف شود.
- افراد با سابقه سنگ کلیه (اسید اگزالیک) – با احتیاط مصرف شود.
- افرادی که به حبوبات حساسیت دارند (نادر).
- مصرف خام عدس سبز به دلیل وجود لکتین (ترکیبات سمی) ممنوع است و حتماً باید به مدت کافی پخته شود
- بیماران کلیوی با محدودیت پتاسیم – با مشورت پزشک مصرف شود (پتاسیم: ~۳۶۹ میلیگرم در ۱۰۰ گرم).
- مصرف بیش از حد ممکن است باعث نفخ شدید یا ناراحتی معده شود؛ بنابراین در حد تعادل مصرف شود
منابع علمی
مطالعهای که نشان میدهد عدس سبز دارای بالاترین میزان ترکیبات فنلی و ظرفیت آنتیاکسیدانی در میان انواع عدس است. (PMID: 37005759)
بررسی تأثیر پوسته عدس سبز بر متابولیسم روده و کبد در بیماری کبد چرب غیرالکلی
مطالعه کارآزمایی بالینی که نشان میدهد مصرف روزانه عدس به کاهش کلسترول، قند خون و پاسخهای التهابی کمک میکند.
مطالعهای در مورد تأثیر فرآیند پخت و سرد کردن بر میزان نشاسته مقاوم در عدس سبز که نشان میدهد سرد کردن پس از پخت، میزان نشاسته مقاوم را افزایش میدهد.
پایگاه دادهی رسمی وزارت کشاورزی آمریکا برای مقادیر دقیق ریزمغذیهای عدس سبز