سرطان کلیه (Renal Cancer)

معرفی بیماری

سرطان کلیه (که شایع‌ترین نوع آن کارسینوم سلول کلیوی است) یک سرطان نسبتاً شایع است که از سلول‌های کلیه منشأ می‌گیرد. این سرطان معمولاً در افراد مسن (۵۰-۷۰ سال) رخ می‌دهد و با خون در ادرار (هماچوری)، درد پهلو، توده قابل لمس در شکم، کاهش وزن و تب مشخص می‌شود. عوامل خطر اصلی شامل سیگار، چاقی، فشار خون بالا، سابقه خانوادگی و بیماری‌های کلیوی مزمن هستند. تشخیص با سونوگرافی، سی‌تی اسکن یا MRI انجام می‌شود و درمان شامل جراحی (برداشتن کلیه)، درمان هدفمند و ایمونوتراپی است.

علائم و عوارض

• سه‌گانه کلاسیک (در مراحل پیشرفته): خون در ادرار (هماچوری)، درد پهلو، توده قابل لمس در شکم
• علائم دیگر: کاهش وزن، تب متناوب، خستگی، تعریق شبانه، فشار خون بالا، کم‌خونی
• عوارض: گسترش به ورید کلیوی و ورید اجوف تحتانی، متاستاز به ریه‌ها، استخوان‌ها، کبد، مغز و غدد لنفاوی (در مراحل پیشرفته)، نارسایی کلیوی (در صورت برداشتن هر دو کلیه)

عوامل خطر و تشخیص

سیگار (شایع‌ترین عامل خطر)، چاقی، فشار خون بالا، سابقه خانوادگی سرطان کلیه، بیماری‌های کلیوی مزمن (دیالیز طولانی‌مدت)، و مواجهه با مواد شیمیایی (آزبست، کادمیوم) از عوامل خطر هستند. تشخیص با سونوگرافی (تشخیص توده کلیوی)، سی‌تی اسکن یا MRI و در موارد نامشخص، بیوپسی کلیه انجام می‌شود.

نقش تغذیه در پیشگیری و حمایت از درمان

تغذیه نقش مهمی در پیشگیری از سرطان کلیه دارد. کاهش وزن در افراد چاق و پرهیز از سیگار از مهم‌ترین اقدامات پیشگیرانه هستند. مصرف میوه‌ها و سبزیجات (به‌ویژه سبزیجات چلیپایی و سبزیجات برگ سبز) و غذاهای غنی از آنتی‌اکسیدان (ویتامین C، E، سلنیوم، روی) به کاهش خطر کمک می‌کنند. محدودیت مصرف گوشت قرمز و گوشت فرآوری‌شده (سوسیس، کالباس) و چربی‌های اشباع توصیه می‌شود. در طول درمان، مصرف پروتئین باکیفیت (با مشورت پزشک) برای حفظ توده عضلانی و تقویت سیستم ایمنی ضروری است.